Der stationäre Einzelhandel in Deutschland steht vor einem historischen Wendepunkt. Nach Schätzungen des German Retail Association (HDE) wird die Zahl der Geschäfte in diesem Jahr erstmals unter die Marke von 300.000 sinken. Damit wird erstmals seit der Wiedervereinigung ein solcher Rückgang verzeichnet. Für 2026 wird ein weiterer Rückgang auf rund 296.600 Läden erwartet. Noch im Jahr 2015 gab es bundesweit etwa 372.000 Geschäfte, seither haben Zehntausende geschlossen.
Pandemie beschleunigt Strukturwandel
Die Entwicklung hat sich insbesondere während der Corona-Pandemie deutlich verschärft. 2021 schlossen rund 11.500 Geschäfte, 2022 weitere 11.000. Auch 2025 setzte sich der Trend fort: Die Zahl der Läden sank um etwa 4.500 auf rund 301.500. Trotz Berücksichtigung von Neueröffnungen bleibt der Abwärtstrend bestehen.
Onlinehandel gewinnt weiter an Bedeutung
Ein wesentlicher Treiber des Wandels ist das anhaltende Wachstum des Onlinehandels. Während der E-Commerce 2025 preisbereinigt um 3,5 Prozent zulegte, stagnierten die Umsätze im stationären Handel. Dies deutet auf eine nachhaltige Veränderung im Konsumverhalten hin.
Warnung vor verödenden Innenstädten
HDE-Präsident Alexander von Preen warnte vor den Folgen und verwies auf zunehmende Leerstände in vielen Innenstädten. Die Situation sei besonders für kleine und mittelständische Händler kritisch. Eine seit Jahren schwache Konsumstimmung sowie steigende Kosten erschwerten eine Erholung.
Politischer Handlungsdruck steigt
Von Preen forderte politische Maßnahmen zur Senkung von Energie- und Arbeitskosten. Der strukturelle Wandel im Einzelhandel habe weitreichende Auswirkungen – von der Stadtentwicklung bis zum Arbeitsmarkt. Die Zukunft des stationären Handels wird maßgeblich davon abhängen, wie erfolgreich die Branche den digitalen Wandel bewältigt.
Almanya’da fiziksel perakende sektörü tarihi bir eşikle karşı karşıya. German Retail Association (HDE) verilerine göre ülkedeki mağaza sayısı bu yıl ilk kez 300 binin altına gerileyecek. Birleşmeden bu yana ilk kez yaşanacak bu düşüşle birlikte toplam mağaza sayısının 2026 itibarıyla yaklaşık 296 bin 600’e kadar gerilemesi bekleniyor. 2015 yılında 372 bin seviyesinde olan mağaza sayısının son yıllarda on binlerce azaldığına dikkat çekilirken, pandemi döneminde yaşanan kapanmalar süreci hızlandırdı.
Pandemi sonrası hızlanan çöküş
Covid-19 sürecinde geçici kapanmaların kalıcı iflaslara dönüştüğü perakende sektöründe, 2021’de 11 bin 500, 2022’de ise 11 bin mağaza kapandı. 2025 yılında da yaklaşık 4 bin 500 mağazanın daha kapanmasıyla toplam sayı 301 bin 500’e geriledi. HDE, kapanış ve açılışların birlikte hesaplandığı projeksiyonlara rağmen düşüş trendinin devam ettiğini belirtiyor.
E-ticaret baskısı büyüyor
Fiziksel mağazalar üzerindeki en büyük baskı unsurlarından biri ise e-ticaretin hız kesmeden büyümesi. 2025 yılında online perakende enflasyondan arındırılmış olarak yüzde 3,5 büyürken, fiziksel mağazalarda satışların yerinde saydığı ifade edildi. Bu durum, tüketici davranışlarının kalıcı biçimde değiştiğine işaret ediyor.
“Şehir merkezleri boşalıyor”
HDE Başkanı Alexander von Preen, artan boş mağazaların Alman şehir merkezlerinde gözle görülür bir dönüşüm yarattığını belirterek uyarıda bulundu. Mevcut gidişatın sürdürülemez olduğunu vurgulayan von Preen, özellikle küçük ve orta ölçekli işletmelerin ciddi baskı altında olduğunu söyledi. Uzun süredir zayıf seyreden tüketici güveni ve artan maliyetler sektörün toparlanmasını zorlaştırıyor.
Sektör için kritik eşik
Von Preen, enerji ve iş gücü maliyetlerinin düşürülmesi çağrısında bulunarak politika yapıcılara mesaj verdi. Perakende sektöründe yaşanan bu yapısal dönüşüm, yalnızca ticari faaliyetleri değil, şehir planlamasından istihdama kadar geniş bir alanı etkiliyor. Almanya’da fiziksel perakendenin geleceği, dijitalleşme ile uyum sağlayabilme kapasitesine bağlı olarak yeniden şekilleniyor.
